‘Het begint met nee zeggen’: Zero waste goeroe Bea Johnson was in Nederland

Ze kreeg rode uitslag op haar lippen toen ze brandnetelsap erop smeerde om ze groter te laten lijken. En uitgedroogd mos bleek toch niet zo’n heel goed alternatief voor wc-papier… Sinds 2008 leeft Bea Johnson zero waste en heeft ze heel veel dingen uitgeprobeerd om afval zoveel mogelijk te vermijden. En met resultaat: vorig jaar produceerde haar gezin van vier personen (met twee puberzonen) slechts één klein weckpotje aan restafval… Inmiddels reist ze de wereld over om mensen te inspireren afvalvrij te leven.

In Amsterdam waren er veel mensen nieuwsgierig naar de tips van deze ‘zero waste goeroe’, die in Pllek een lezing van twee uur zou geven; de zaal zat goed vol. Iets na 20 uur stapte Bea Johnson op het podium en met haar charmante Franse accent nam ze ons mee in haar afvalvrije leven. Voor wie Bea Johnson niet kent: op haar blog zerowastehome.com vertelt ze duizenden bezoekers per maand hoe ze zo min mogelijk afval kunnen produceren. En geeft ze een kijkje in haar smetteloos witte, minimalistisch ingerichte huis.

Haar mantra is: Refuse, Reduce, Reuse, Recycle, Rot (and only in that order). Ze probeert in de eerste plaats dus zo min mogelijk afval in huis te halen. Wat je niet hebt, hoef je ook niet weg te gooien. En, zegt Bea, wanneer je verpakte producten koopt geef je als consument het signaal: ik ben hier blij mee, produceer alsjeblieft meer plastic. Wanneer je ‘nee’ zegt, heeft de aanbieder juist de kans om het anders te doen. En hoe meer mensen ‘nee’ zeggen, hoe groter het effect is. Het geeft mij positieve energie, deze instelling. Want wanneer ik bezig ben met veranderingen op het gebied van bewust leven denk ik soms in een pessimistische bui: ‘ach, wat maakt het uit, ik maak in mijn eentje het verschil niet.’ Maar ik (en jij :)) maken het verschil juist wél.

Bea liet aan de hand van persoonlijke anekdotes zien hoe zij omgaat met een zero waste levensstijl. Je zult haar bijvoorbeeld nooit zien reizen zonder haar eigen thermosfles en katoenen zakje voor eten en ze is een groot fan van tweedehands shoppen. Haar outfit was geheel tweedehands en een dame uit het publiek vroeg haar in het vragenrondje: ‘koop je ook ondergoed tweedehands?’ Ja dus, wanneer ze het goede merk en maat tweedehands kan krijgen, koopt ze dat. Volgens Bea is dat echt niet ‘viezer’ dan nieuw ondergoed uit de winkel… Ook is ze een groot fan van producten met een unconditional lifetime warranty. Dat betekent dat wanneer iets stuk is, ze het naar de fabrikant terug kan sturen en een nieuwe krijgt. Ongeacht de reden waarom het artikel niet meer werkt. De fabrikant kan zo de grondstoffen hergebruiken en Bea heeft weer een goed werkend product en geen afval. Naar producten met zo’n garantie moet je wel goed zoeken; Bea noemde onder andere de rugtas van Jansport, sokken van Darn Tough en een koffer van Briggs & Riley.

Wat ik leuk vond aan Bea is haar nuchterheid over haar manier van leven. Ze laat duidelijk merken dat het haar persoonlijke keuzes zijn en dat kritiek daarop niet aan haar besteed is. Ze doet wat zij kan en wat bij haar en haar gezin past. Doordat ze zo in de aandacht staat, krijgt ze namelijk ook kritiek. Het is volgens sommige mensen nooit groen genoeg. Haar vleesconsumptie is bijvoorbeeld een terugkomende thema in kritische berichten. En haar vliegreizen om lezingen te geven in verschillende landen doet her en der ook wat wenkbrauwen fronsen. Een van de bezoekers in Amsterdam vroeg zich dat ook af: hoe verenigde Bea het reizen per vliegtuig met haar manier van leven? Haar antwoord was helder: dit is voor haar een manier om een zero waste levensstijl bij zoveel mogelijk mensen onder de aandacht te brengen. En als ze ook maar één iemand per lezing aanzet om daarin stappen te zetten, dan is dat het waard.

Een van Bea’s zonen laat zien hoe gelukkig je wordt van belevingen in plaats van spullen 🙂

En ons heeft ze zeker geïnspireerd! Tips die ik meeneem uit haar lezing:

    • Wij vinden het een grote uitdaging om ons huidige menu meer verpakkingsvrij te kopen. Bea bekijkt dit anders: probeer niet te focussen op het vinden van alternatieven voor wat je altijd kocht, maar kijk wat je gemakkelijk verpakkingsvrij kunt krijgen.
    • Kun je iets niet verpakkingsvrij kopen, koop het dan in een grootverpakking. Dat wordt een schuurtje naast het tiny house 😉
    • Een afvalvrij leven begint met ‘nee’ zeggen: nee tegen overbodige verpakkingen, nee tegen folders en ‘freebies’, nee tegen wegwerpproducten.
    • Recyclen is ok, maar is niet zaligmakend. Door te recyclen draag je nog steeds bij aan de productie van bijvoorbeeld plastic.
    • Maak dingen zelf, maar alleen als je je daar goed bij voelt en het geen extra verplichting of tijd opslokkende bezigheid wordt. Zo maakt Bea haar tomatensaus zelf, maar slechts één keer per jaar in een enorme hoeveelheid. Niet helemaal tiny house proof, wel inspirerend.
    • Afvalvrij leven moet niet voelen als een levensstijl waarin je niets meer ‘mag’, maar als iets dat je juist vrijer en gelukkiger maakt. Je concentreert je namelijk op belevingen in plaats van op (nog meer) spullen.
    • Doe wat je kunt op het gebied van groener leven en bepaal daarin je eigen koers. Laat je niet ontmoedigen door kritiek van mensen die vinden dat je het niet goed genoeg doet of die je een ‘rare vogel’ vinden. Als jij je fijn voelt bij jouw manier van leven, dan is dat goed.

Dank aan het Nederlandse zero waste blog Emma+John, duurzame community Opgemärkt en het Ministerie van Infrastructuur en Milieu voor deze toffe avond! Op naar een meer afvalvrij leven 🙂

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *